Νέα | Ειδήσεις | Σχέσεις | Εγκυμοσύνη | fitness
Οικονομία | Τεχνολογία | Ειδήσεις | Υγεία | Αυτοκίνητο | Αθλητικά | Έξοδος
Υγεία
Πρόληψη
Από την θεωρία στην πράξη
Διαβάστε επίσης

Το άρρωστο σχολείο

Το ελληνικό σχολείο παράγει καπνιστές, παχύσαρκους, σωματικά αδρανείς, μελλοντικούς άρρωστους πολίτες. Επιπρόσθετα, η σωματική και ψυχική ευεξία των ελλήνων μαθητών υπολείπεται των μαθητών των άλλων δυτικοευρωπαϊκών χωρών, σύμφωνα με τα ευρήματα της πανευρωπαϊκής έρευνας KIDSCREEN που πραγματοποιήσαμε πρόσφατα. Και όλα αυτά συμβαίνουν γιατί τα θέματα υγείας και ειδικότερα της Πρόληψης βρίσκονται στο περιθώριο της σχολικής κοινότητας. Και πως θα μπορούσε να είναι διαφορετικά όταν η Πρόληψη αντανακλά το επίπεδο παιδείας και πολιτισμού ενός πληθυσμού. Είναι με άλλα λόγια θέμα ανάπτυξης και ωριμότητας μιας κοινωνίας. Γι’ αυτό και ήταν σημαντική προτεραιότητα στην ακμάζουσα αρχαία Ελλάδα, γι’ αυτό και υιοθετείται κυρίως από τις πιο ανεπτυγμένες χώρες της υφηλίου. Αλλά η γενικότερη παιδεία και ο πολιτισμός παράγεται πρωτίστως στην οικογένεια και στο σχολείο, που αποτελούν το φυτώριο ανάπτυξης των αξιών, των στάσεων και των συμπεριφορών των μελλοντικών πολιτών. Στο σπίτι και στο σχολείο είναι που θα μάθουν τα παιδιά να μην καπνίζουν, να τρέφονται σωστά, να ασκούνται, να ζούνε με άλλα λόγια σεβόμενα το σώμα τους και συνειδητοποιώντας την ευθύνη που έχουν για την υγεία τους.

Για όλους αυτούς τους λόγους, η ανάπτυξη της Πρόληψης, μέσω προγραμμάτων Προαγωγής και Αγωγής Υγείας στο σχολικό περιβάλλον είναι ασφαλώς η πιο σημαντική επένδυση στην υγεία που μπορεί να κάνει μία οργανωμένη κοινωνία. Ανταποκρινόμενες στην ανάγκη αυτή, οι ηγεσίες του υπουργείου Παιδείας την τελευταία 15ετία προσπάθησαν να αναπτύξουν την Αγωγή Υγείας αξιοποιώντας πόρους από το Β΄ και Γ΄ ΚΠΣ. Βέβαια, οι πόροι που δόθηκαν ήταν λίγοι σε σχέση με τις ανάγκες καθώς το υπουργείο Παιδείας δεν έθεσε ποτέ τα θέματα υγείας σε προτεραιότητα. Έτσι, ναι μεν καταρτίστηκαν εκπαιδευτικοί, αλλά λίγοι, διορίστηκαν υπεύθυνοι Αγωγής Υγείας με ανεπαρκή όμως υποστήριξη, υλοποιήθηκαν προγράμματα Αγωγής Υγείας, αλλά περιορισμένα σε αριθμό και διάρκεια.

Το γεγονός όμως που προκαλεί τις μεγαλύτερες ανησυχίες είναι ότι τα τελευταία χρόνια, αντί να ενισχύονται όλες οι ημιτελείς προηγούμενες πρωτοβουλίες, μάλλον αποδυναμώνονται όλο και περισσότερο.

Τα προγράμματα Αγωγής Υγείας στα σχολεία είναι προαιρετικά και απευθύνονται σε μικρές ομάδες μαθητών (συνήθως 15-30) και εκπαιδευτικών (1-2), εκτός ωρολογίου προγράμματος, απογεύματα ή σαββατοκύριακα, δηλαδή απαγορευτικά για τους περισσότερους. Στο υπουργείο Παιδείας δεν υπάρχει συμβουλευτικό όργανο όπου να σχεδιάζει παρεμβάσεις με βάση τις ανάγκες και τα ιδιαίτερα προβλήματα του σχολικού περιβάλλοντος, η δε αναιμική διεύθυνση Αγωγής Υγείας που υπήρχε, ενσωματώθηκε με την Περιβαλλοντική Αγωγή, συρρικνούμενη ακόμα περισσότερο.

Είναι λοιπόν εθνική ανάγκη να σχεδιαστεί μία σύγχρονη πολιτική υγείας για τα ελληνικά σχολεία που θα αποσκοπεί πρώτα απ’ όλα στην αλλαγή του θεσμικού πλαισίου ένταξης της Αγωγής Υγείας στο αναλυτικό πρόγραμμα, ώστε όλοι οι μαθητές να έχουν την ευκαιρία πολλαπλής συμμετοχής. Θα πρέπει όμως να σημειωθεί ότι η Αγωγή Υγείας δεν είναι ένα ακόμα μάθημα, που μπορεί να διδαχθεί από κάποιο συγκεκριμένο κλάδο εκπαιδευτικών. Αποτελεί ένα θεσμό, μία καινοτόμο εκπαιδευτική-βιωματική διαδικασία, που μπορεί να αξιοποιηθεί από τα μαθήματα όλων των ειδικοτήτων με κύριους φορείς τους εκπαιδευτικούς διαφόρων ειδικοτήτων μετά από συστηματική κατάρτιση, όπως συμβαίνει και στις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες.

Έτσι κι αλλιώς, ο στόχος του σύγχρονου σχολείου δεν είναι η στείρα μεταφορά γνώσεων αλλά η δημιουργία ενός περιβάλλοντος αποδοχής, αλληλοπροσφοράς και συνεργασίας, όπου όλοι οι εκπαιδευτικοί και μαθητές θα μπορούν να καταστήσουν τα θέματα υγείας μέρος, και μάλιστα σημαντικό, της καθημερινής ζωής της σχολικής κοινότητας.

Για να υπάρξει όμως μία ολιστική πολιτική υγείας στο ελληνικό σχολείο θα χρειαστούν και οι απαραίτητοι πόροι, γεγονός που δεν διασφαλίζεται προς το παρόν από τη στιγμή που στο ΕΣΠΑ 2007-2013 δεν υπάρχει εμφανής άξονας για τη χρηματοδότηση της Αγωγής Υγείας, δράσεις της οποίας εντάσσονται αποσπασματικά και περιστασιακά σε άλλους άξονες.

Το μέλλον όμως της υγείας του ελληνικού πληθυσμού εξαρτάται πολύ περισσότερο από τις πολιτικές υγείας που αναπτύσσονται στο σχολείο παρά από την προσφορά των παρεχόμενων υπηρεσιών υγείας. 


Γιάννης Τούντας
Αν. Καθηγητής Κοινωνικής Ιατρικής
Διευθυντής του Ινστιτούτου Κοινωνικής
και Προληπτικής Ιατρικής (ΙΚΠΙ)


Όροι Χρήσης : Προστασία Προσωπικών Δεδομένων : Ασφάλεια Συναλλαγών
©1999-2017 Δημοσιογραφικός Οργανισμός Λαμπράκη Α.Ε.
Το σύνολο του περιεχομένου και των υπηρεσιών του in.gr διατίθεται στους επισκέπτες αυστηρά για προσωπική χρήση. Απαγορεύεται η χρήση ή επανεκπομπή του, σε οποιοδήποτε μέσο, μετά ή άνευ επεξεργασίας, χωρίς γραπτή άδεια του εκδότη.